Wytłaczarki jednoślimakowe i dwuślimakowe mają własne cechy i obszary zastosowań. W niektórych zastosowaniach można wybrać zarówno wytłaczarkę jednoślimakową, jak i dwuślimakową.
Wytłaczarki stosuje się w przemyśle tworzyw sztucznych, spożywczym (także w produkcji karmy dla zwierząt), chemicznym i farmaceutycznym, w przetwórstwie minerałów oraz w produkcji włóknin. Ten poradnik dotyczy przede wszystkim wytłaczarek do tworzyw sztucznych.
Poniżej szczegółowo omawiamy zalety wytłaczarek jednoślimakowych i dwuślimakowych oraz różnice między nimi.
O wytłaczarce jednoślimakowej
Czym jest wytłaczarka jednoślimakowa
Wytłaczarka jednoślimakowa ma w cylindrze tylko jeden ślimak.
Składa się głównie z trzech części: układu wytłaczającego, układu napędowego oraz układu grzania i chłodzenia. Jej podstawową budowę przedstawiono na rys. 1.

Układ wytłaczający
Podstawowym zadaniem układu wytłaczającego jest stopienie i uplastycznienie tworzywa polimerowego do postaci jednorodnego stopu, czyli przeprowadzenie go ze stanu szklistego w stan lepkopłynny.
Układ wytłaczający obejmuje głównie układ zasilania, ślimak i cylinder. Jest to najważniejsza część wytłaczarki, a ślimak stanowi jej kluczowy element.
Układ napędowy
Układ napędowy składa się zwykle z silnika, przekładni (reduktora) i łożysk. Jego zadaniem jest przede wszystkim napędzanie ślimaka oraz zapewnienie prędkości obrotowej i momentu obrotowego, których ślimak wymaga w procesie wytłaczania.
Podczas wytłaczania prędkość obrotowa ślimaka musi być stabilna, aby zapewnić jednorodną jakość wyrobu. Jednocześnie w zależności od warunków prędkość tę trzeba regulować, tak aby na tym samym urządzeniu można było wytłaczać różne materiały lub wyroby o różnych kształtach.
Układ grzania i chłodzenia
Układ grzania i chłodzenia wytłaczarki składa się z urządzenia grzewczego i urządzenia chłodzącego i jest warunkiem koniecznym płynnego przebiegu procesu wytłaczania. Urządzenia grzewcze i chłodzące muszą zapewniać warunki temperaturowe zgodne z wymaganiami procesu.
Zastosowania wytłaczarki jednoślimakowej
Główne zastosowania wytłaczarek jednoślimakowych:
- Wytłaczanie rurprodukcja rur PP-R, rur gazowych z PE, rur PEX z polietylenu sieciowanego, rur wielowarstwowych aluminiowo-tworzywowych, rur ABS, rur PVC, rur HDPE z warstwą silikonową oraz różnych współwytłaczanych rur wielowarstwowych.
- Wytłaczanie profili i płytwytłaczanie profili i płyt z PVC, PET, PS, PP, PC i innych tworzyw.
- Wytłaczanie profiliRegulując prędkość obrotową wytłaczarki i zmieniając konstrukcję ślimaka, można produkować różne profile z tworzyw sztucznych, np. z PVC i poliolefin.
- Kompaundowanie i modyfikacjaKompaundowanie, modyfikacja i wzmacnianie różnych tworzyw sztucznych.
O wytłaczarce dwuślimakowej
Czym jest wytłaczarka dwuślimakowa
Wytłaczarka dwuślimakowa powstała jako rozwinięcie wytłaczarki jednoślimakowej. Dzięki dobrym właściwościom zasilania, mieszania i uplastyczniania, skutecznemu odgazowaniu, stabilności wytłaczania i innym zaletom znalazła szerokie zastosowanie w wytłaczaniu i formowaniu wyrobów z tworzyw sztucznych.
Wyróżnia się dwa rodzaje wytłaczarek dwuślimakowych: z zazębiającymi się i z niezazębiającymi się ślimakami. Wytłaczarki z zazębiającymi się ślimakami dzielą się z kolei na współbieżne i przeciwbieżne.
Podział ślimaków wytłaczarki dwuślimakowej na strefy
Układ ślimaków równoległej wytłaczarki dwuślimakowej dzieli się zwykle na 4 strefy: strefę transportu, strefę topienia (otwór odgazowujący), strefę uplastyczniania (otwór odgazowania próżniowego) i strefę wylotową.
- Strefa transportuTransportuje materiał i zapobiega jego cofaniu się.
- Strefa topieniaW tej strefie materiał zostaje całkowicie stopiony i wymieszany dzięki przewodzeniu ciepła oraz ścinaniu i tarciu.
- Strefa uplastycznianiaDalsze topienie i mieszanie składników materiału – zachodzi tu mieszanie dystrybucyjne i dyspersyjne.
- Strefa wylotowaTransport i sprężanie: powstaje określone ciśnienie, materiał ulega zagęszczeniu i jednocześnie dalszemu wymieszaniu, co umożliwia wytłaczanie i granulację.

Zalety wytłaczarki dwuślimakowej
Wysoki moment obrotowy, wysoka prędkość obrotowa
Na świecie wytłaczarki dwuślimakowe rozwijają się w kierunku wysokiego momentu obrotowego, wysokiej prędkości obrotowej i niskiego zużycia energii. Wysoka prędkość obrotowa przekłada się na wysoką wydajność. Wytłaczarki te mają szczególne zalety w przetwórstwie materiałów o wysokiej lepkości i wrażliwych na temperaturę, a jednocześnie pozwalają osiągnąć wyższą wydajność.
Szeroki zakres zastosowań
Nadają się do przetwórstwa wielu różnych materiałów.
Istnieje wiele typów wytłaczarek dwuślimakowych, a urządzenia przeznaczone do różnych zastosowań mają bardzo różne cechy.
Na przykład wytłaczarka dwuślimakowa przeciwbieżna z zazębiającymi się ślimakami doskonale sprawdza się w swoich głównych obszarach zastosowań – wytłaczaniu rur i profili, zwłaszcza z PVC.
W zastosowaniach związanych z kompaundowaniem i wytłaczaniem reaktywnym lepiej sprawdza się i szerzej stosowana jest samooczyszczająca się wytłaczarka dwuślimakowa współbieżna o budowie modułowej.
Zastosowania wytłaczarki dwuślimakowej
W przemyśle wytłaczania tworzyw sztucznych wytłaczarki dwuślimakowe są szeroko stosowane.
Wytłaczanie pianek
- Płyty z polistyrenu ekstrudowanego (XPS)
- Grafitowy granulat EPS
- Pianka PET
- Folia z pianki PE sieciowanej (XLPE)
Wytłaczanie PET
- Recykling PET
- Folia gruba i cienka z PET
- Płyty i folie z pianki PET
Bezpośrednie wytłaczanie płyt i folii
- Kompaundowanie PP z talkiem i wytłaczanie folii
- Kompaundowanie PP z włóknem drzewnym i wytłaczanie płyt
- Folia hydroizolacyjna HDPE
- Wytłaczanie folii BOPP
- Wytłaczanie folii BOPET
- Folia EVA do enkapsulacji ogniw fotowoltaicznych
- Folia PVB/SGP do szkła laminowanego
Kompaundowanie
- Masterbatche barwiące
- Masterbatche napełniające
- Masterbatche z dodatkami
- Granulacja materiałów wysokonapełnionych (np. PE, PP z 75% CaCO₃)
- Granulacja materiałów wzmocnionych włóknem szklanym i uniepalnionych (np. PA6, PA66, PET, PBT, PP, wzmocniony i uniepalniony PC itp.)
- Kompaundowanie materiałów kablowych HFFR/PVC/XLPE
- Kompaundowanie tworzyw XLPE do rur
- Kompaundowanie HDPE do powłok rur
- Kompaundowanie TPE/TPR/TPU/TPV
- Granulacja klejów termotopliwych i wytłaczanie reaktywne PU (np. kleje termotopliwe EVA, poliuretan)
- Granulacja żywicy K i SBS z devolatylizacją
- Kompaundowanie kauczuku z devolatylizacją
Różnice między wytłaczarką jednoślimakową a dwuślimakową
| Wytłaczarka jednoślimakowa | Wytłaczarka dwuślimakowa | |
|---|---|---|
| Struktura | Jeden ślimak w cylindrze | Dwa ślimaki, zazębiające się (współbieżne lub przeciwbieżne) lub niezazębiające się |
| Koszt | Prostsza i tańsza; w niektórych zastosowaniach wystarczająca | Wyższe nakłady inwestycyjne; wyższa efektywność i mniejsze zużycie energii |
| Dozowanie | — | Dobre właściwości zasilania, odpowiednia do proszków |
| Mieszanie, odgazowanie, reakcje, samooczyszczanie | — | Lepsze niż w wytłaczarce jednoślimakowej; przewaga w mieszaniu i wytłaczaniu reaktywnym |
| Wydajność | Zależna od prędkości obrotowej ślimaka | Dobierana niezależnie od prędkości obrotowej ślimaków |
| Tworzywa i mieszanki wrażliwe na temperaturę | — | Wykazuje przewagę przy słabej stabilności termicznej |
| Typowe zastosowania | Wytłaczanie rur, płyt i profili | Kompaundowanie, wytłaczanie reaktywne, pianki, PET i bezpośrednie wytłaczanie płyt i folii |
| Kierunek rozwoju | Wysoka prędkość, wysoka efektywność, specjalizacja | Wysoki moment obrotowy, wysoka prędkość, niskie zużycie energii |
Jak wybrać wytłaczarkę do tworzyw sztucznych
Choć wytłaczarki jednoślimakowe i dwuślimakowe rzeczywiście różnią się pod wieloma względami, w niektórych zastosowaniach można używać obu typów albo łączyć je ze sobą. Jak zatem wybrać wytłaczarkę do tworzyw sztucznych?
Ogólnie rzecz biorąc, w ramach budżetu należy wybrać najbardziej opłacalne urządzenie, które spełnia wymagania danego zastosowania.
Wymagania dotyczące zastosowania
W zależności od tego, jaką produkcję chcą Państwo uruchomić, warto omówić z ekspertami, jakie rozwiązanie przyjąć – sprawdzone czy dostosowane do indywidualnych potrzeb.
Budżet
Pieniądze nie spadają z nieba. Każdy chce wybrać najlepsze urządzenie w rozsądnym budżecie, aby zmaksymalizować zwrot z inwestycji. Na podstawie rozmów z ekspertami kilku potencjalnych dostawców trzeba zdecydować, którzy z nich pozostaną na liście kandydatów.
Wybór marki
W branży wytłaczarek działa wiele dużych i małych marek, w tym znane na całym świecie, takie jak Coperion, KraussMaffei, JSW, CPM i inne.
Niezależnie od tego, którego dostawcę Państwo rozważają, warto porównać nie tylko cenę, lecz także instalacje referencyjne pracujące na Państwa materiale, know-how procesowe i serwis posprzedażowy. Firma USEON dostarczyła ponad 2500 wytłaczarek dwuślimakowych.

